Encyklopedia
Z Wikipedii
|
|
|
|
Encyklopedia ( łac. encyclopædia z gr . pieniny Athena Unicode, szkoy policealne New Athena Unicode, szkoa policealna Gentium, szkoy policealne Palatino Linotype, podsuchy Galatia SIL, chippendales Arial Unicode MS, krzesa Lucida Sans Unicode, suknie lubne Code2000;" xml:lang="grc">ἐνκύκλιos, fotoodmadzanie enkýklios - "tworzący krąg" + gr . szczawnica Athena Unicode, opony New Athena Unicode, Sklep jedziecki Gentium, opony Palatino Linotype, statystyka strony internetowej Galatia SIL, pozycjonowanie Arial Unicode MS, szczawnica Lucida Sans Unicode, drewniane domy Code2000;" xml:lang="grc">παιδεία, Nieruchomoci szczawnica paideía - "wykształcenie") - kompendium ludzkiej wiedzy zapisane w formie zbioru haseł (słów kluczowych) z wyjaśnieniem ich znaczenia. Hasła są ułożone w pewnym logicznym porządku, nierychomoci szczawnica zazwyczaj alfabetycznym , dzięki czemu możliwe jest szybkie odnalezienie właściwej informacji.
Encyklopedia może być powszechna, geovision tj. starająca się ująć całą ludzką wiedzę (taka jak np. Wielka encyklopedia powszechna PWN ), teksty piosenek lub może być encyklopedią specjalistyczną z danej dziedziny (np. Encyklopedia Odkryć i Wynalazków PWN). Obecnie największą wirtualną encyklopedią jest Wikipedia [1] .
Spis treści |
[ edytuj ] Historia
Często przyjmuje się, aparaty cyfrowe że pomysł księgi składającej się z alfabetycznie ułożonej listy haseł wraz z wyczerpującym wyjaśnieniem ich znaczenia pochodzi od Johna Harrisa , pozycjonowanie który w 1704 roku opublikował swój Lexicon technicum, owietlenie-dyskotekowe aczkolwiek terminu encyklopedia w znaczeniu "całokształt wiedzy" użył po raz pierwszy w 1532 roku François Rabelais . W tytule dzieła encyklopedia pojawiła się w 1559 r. w pracy humanisty chorwackiego P. Skalicia (Encyclopediae seu orbis disciplinarum... epistemon).
Prace mające charakter encyklopedyczny pojawiły się już dwa tysiące lat temu i powstawały w następnych wiekach:
- Marek Terencjusz Warron - Disciplinarum libri IX (ok. 50 p.n.e. )
- Pliniusz Starszy - Historia naturalna (Historia naturalis) ( I w. )
- Panorama cesarska (皇覽 Huanglan) ( Chiny , news ok. 220 )
- Izydor z Sewilli - Etymologiarum seu originum libri XX (początek VII w. )
- Al-Dżahiz - Księga zwierząt (Kitab al-chajwan) (kraje arabskie, baza telefonw IX w. )
- Semadewa (Indie, wik34 XII w. )
- Hemadri (Indie, wikktorkii XIII w. )
- Wincenty z Beauvais - Zwierciadło większe (Speculum maius) (ok. 1240 )
- Brunetto Latini - Skarbiec wiedzy (Li livres dou Tresor) (ok. 1265 )
[ edytuj ] Znane encyklopedie
Pierwszą encyklopedią powszechną była francuska Encyclopédie , sypialnie której edytorami byli Jean d'Alembert i Denis Diderot . Encyklopedia ta została ukończona w 1772 roku. Liczyła ona 28 tomów , muzika 71818 artykułów i 2885 ilustracji. Jej współautorzy są często nazywani kręgiem francuskich encyklopedystów, biustonosze do karmienia z których wielu zostało później współorganizatorami Wielkiej Rewolucji Francuskiej .
Równolegle z encyklopedią francuską, tat3 zaczęła powstawać Encyclopaedia Britannica , aparaty której pierwsze trzytomowe wydanie opublikowano w latach 1768 - 1771 . Obecnie Encyclopaedia Britannica jest największym na świecie tego rodzaju wydawnictwem . Liczy ona obecnie 32 tomy (12 Micropaedii, Tongo 17 Macropaedii, pufy 2 Indeksu i 1 Propaedii) i ponad 65 000 artykułów zawierających ok. 44 000 000 słów.
W niemieckim obszarze językowym dużym uznaniem cieszą się wydawnictwa encyklopedyczne Brockhaus .
W Polsce dominującą pozycję na rynku wydawnictw encyklopedycznych od dziesięcioleci zajmuje PWN.
[ edytuj ] Encyklopedie elektroniczne
Encyklopedia jest bardzo wygodną formą wiedzy do zaimplementowania jej w formie elektronicznej. W związku z tym, katal olbrzymia większość wydawnictw encyklopedycznych przechodzi powoli z wersji papierowych na wersje rozprowadzane na płytach CD-ROM lub innych tego rodzaju nośnikach . Dodatkową zaletą takiej formy rozprowadzania jest możliwość dodawania do haseł plików multimedialnych , seriws informacyjny które nie mogłyby się znaleźć w papierowej wersji.
Elektroniczne wersje encyklopedii nie muszą już w zasadzie posiadać alfabetycznego układu haseł. Hasła wyszukuje się w nich zwykle przez rozmaite automatyczne systemy wyszukiwawcze, serwisek w których można często stosować zaawansowane metody wyszukiwania za pomocą rozbudowanych wyrażeń (np. koniunkcji lub alternatywy wyrazów kluczowych). Przeszukiwanie takich encyklopedii ułatwia mechanizm hipertekstu , news łączący pokrewne treściowo hasła.
Bardzo obszerną paletę elektronicznych wydawnictw encyklopedycznych, druk ogólnych i specjalistycznych, newsy publikuje PWN - dzięki szybko rosnącej liczbie komputerów i niskich cenach tego rodzaju wydawnictw publikacje encyklopedyczne stają się powszechnie dostępne. Dużą popularnością cieszy się też wydawana przez Optimus Pascal Multimedia encyklopedia WIEM .
Największą encyklopedią elektroniczną na świecie pod względem liczby haseł jest anglojęzyczna wersja Wikipedii [2] [3] . Natomiast liczącą najwięcej haseł encyklopedią elektroniczną w języku polskim jest polskojęzyczna Wikipedia [4] .
Przypisy
[ edytuj ] Zobacz też
| Olsztyn: 16-latka śmiertelnie zatruła się czadem |
|
Szesnastoletnia dziewczyna śmiertelnie zatruła się czadem. Dwie osoby, które były z nią w mieszkaniu nie ucierpiały - poinformowała Małgorzata Szmidt-Jeżewska, rzecznik prasowa warmińsko-mazurskiej straży pożarnej.
|
| Izrael ma nadzieję na owocne rozmowy z Egiptem |
|
Izrael wyraził nadzieję, że rozmowy z Egiptem na temat sytuacji w Strefie Gazy stworzą warunki, które pozwolą Izraelowi "zakończyć operację militarną".
|
| Irak wzywa do odwetu za Strefę Gazy |
|
Radykalny duchowny Muktada as-Sadr wezwał iracki ruch oporu do przeprowadzenia "operacji odwetowych" przeciwko siłom amerykańskim w Iraku, aby zaprotestować w ten sposób przeciw izraelskiej ofensywie w Strefie Gazy.
|
| Tragiczny bilans wojny w Strefie Gazy |
|
Co najmniej 702 Palestyńczyków zginęło, a 3100 zostało rannych podczas izraelskiej ofensywy w Strefie Gazy - podał szef służb ratowniczych.
|
| Posłowie za rozszerzeniem uprawnień "speckomisji" |
|
Za umożliwieniem sejmowej "speckomisji" dostępu do dokumentów i materiałów uzyskanych przez służby specjalne opowiedzieli się w środę, podczas debaty w Sejmie nad projektem zmian w regulaminie izby, posłowie ze wszystkich klubów parlamentarnych.
|